Héctor Barbarin, director xeral de CNTA: “O apoio do CDTI Innovación permítenos acelerar o desenvolvemento dunha nova xeración de alimentos para mellorar a saúde cognitiva e o benestar mental”

O envellecemento da poboación e o crecente interese polo benestar físico e emocional están a transformar a maneira de entender a alimentación. Máis aló de garantir produtos seguros e de calidade, a investigación busca desenvolver alimentos capaces de contribuír á saúde e responder a necesidades cada vez máis específicas. Un reto que está a impulsar novas liñas de innovación no sector alimentario.

Neste escenario, o Centro Nacional de Tecnoloxía e Seguridade Alimentaria (CNTA) traballa desde hai máis de catro décadas para conectar a investigación coas necesidades reais do sector. A súa participación na Rede Cervera NeurOmics representa un novo paso nesa dirección. O proxecto reúne aos centros tecnolóxicos CNTA, como coordinador, xunto con AINIA, AZTI, Eurecat, ANFACO-CYTMA e ASINCAR, e aborda un dos grandes desafíos actuais da innovación alimentaria: xerar evidencias científicas máis sólidas sobre o impacto de ingredientes e alimentos en funcións cognitivas como a memoria, a atención ou a resposta á tensión, e facilitar a transferencia dese coñecemento a solucións innovadoras para a industria mediante o uso de tecnoloxías de vangarda.

Máis de catro décadas impulsando a innovación alimentaria

CNTA naceu en 1981 por iniciativa da industria conserveira do Val do Ebro co obxectivo de apoiar o desenvolvemento tecnolóxico das empresas alimentarias. Máis de catro décadas despois, o centro consolidouse como unha referencia nacional en innovación, investigación e seguridade alimentaria, mantendo intacta a súa misión de "transformar o futuro da alimentación".

Desde entón, o sector experimentou unha profunda transformación. Aos retos tradicionais relacionados coa calidade e a seguridade dos alimentos sumáronse outros vinculados á sustentabilidade, a dixitalización e o desenvolvemento de produtos capaces de responder a un consumidor cada vez máis esixente. "Nestas décadas a industria pasou de centrarse na produción e seguridade a integrar sustentabilidade, saúde e diferenciación como eixos estratéxicos", explica Héctor Barbarin, director xeral de CNTA.

NeurOmics: avanzar cara a unha nutrición de precisión

A industria alimentaria necesita cada vez máis evidencia científica para diferenciar os seus produtos e responder ás crecentes demandas de saúde e benestar. Neste contexto, un dos grandes desafíos segue sendo transformar os avances científicos en solucións que poidan chegar ao mercado, e esta rede nace para responder a ese reto: "NeurOmics persegue reducir a brecha entre a investigación científica e a aplicación industrial, proporcionando ás empresas ferramentas para desenvolver solucións alimentarias innovadoras, con menor incerteza e aliñadas cos requisitos regulatorios".

Trabajo de laboratorio en CNTA para el desarrollo de la nutrición de precisión

Para lograr, o proxecto apóiase nas denominadas tecnoloxías ómicas, capaces de estudar de forma simultánea miles de variables biolóxicas para comprender como responde o organismo a determinados compostos alimentarios. "O seu enfoque combina tecnoloxías ómicas avanzadas, nutrición de precisión e intelixencia artificial para xerar evidencia científica robusta sobre o impacto de determinados compostos alimentarios sobre funcións como a memoria, a resiliencia ou a resposta á tensión", detalla Héctor Barbarin.

Con todo, xerar coñecemento científico é só unha parte do proceso. O verdadeiro reto consiste en converter eses resultados en aplicacións útiles para a industria alimentaria que cumpran as esixencias regulatorias. "Isto implica integrar grandes volumes de datos complexos, validar os resultados mediante estudos preclínicos e clínicos, e xerar evidencia suficiente para sustentar alegacións de saúde conforme a organismos como a EFSA (Autoridade Europea de Seguridade Alimentaria)", engade.

Comprender como responde cada organismo

Outro dos retos que aborda NeurOmics é comprender por que cada organismo responde de forma diferente ante un mesmo alimento, un paso imprescindible para avanzar cara a unha nutrición realmente personalizada. "Neste contexto, NeurOmics introduce modelos predictivos e aproximacións de nutrición de precisión que buscan anticipar estas respostas, avanzando cara a solucións máis personalizadas, eficaces e seguras", explica Héctor Barbarin.

Este coñecemento permitirá desenvolver ingredientes, complementos e alimentos funcionais dirixidos a mellorar funcións cognitivas, favorecer o benestar emocional ou promover un envellecemento máis saudable, ofrecendo ás empresas novas ferramentas para deseñar produtos adaptados a necesidades concretas.

Converter a ciencia en innovación

Para CNTA, o valor dun proxecto de investigación non reside unicamente no coñecemento que xera, senón na súa capacidade para converterse en innovación empresarial. Por iso, a transferencia tecnolóxica forma parte de NeurOmics desde as primeiras fases do proxecto, implicando ás empresas tanto na validación de resultados como no desenvolvemento de solucións.

"CNTA traballa cun enfoque de transferencia desde o inicio dos proxectos, involucrando a empresas, validando resultados en contornas reais e desenvolvendo solucións listas para a súa aplicación industrial. O obxectivo é transformar o coñecemento en produtos, procesos e modelos de negocio que xeren valor económico e social", destaca o directivo.

Con ese propósito, a Rede desenvolverá o demostrador integrado NeurOmics Proof Lab, que permitirá validar de forma coordinada todas as etapas do proceso, desde a identificación de novos ingredientes ata a súa avaliación clínica e a percepción do consumidor. "Este enfoque reducirá incerteza, optimizará recursos e acelerará o desenvolvemento de produtos con evidencia científica robusta", engade.

Unha rede de excelencia para impulsar a innovación

A Rede reúne algunhas das principais capacidades científico-tecnolóxicas de España en alimentación, nutrición, bioloxía molecular, análise de datos e intelixencia artificial. Está formada por 6 centros tecnolóxicos: CNTA (Coordinador da rede), AINIA, AZTI, Eurecat, ANFACO-CYTMA e ASINCAR, organizacións que combinan coñecementos en nutrición, microbiota, bioloxía molecular, intelixencia artificial e análise avanzada de datos para cubrir toda a cadea de valor da investigación, desde o laboratorio ata a industria.

Esta colaboración tamén permitirá o desenvolvemento de infraestruturas científicas compartidas que reforzarán a capacidade innovadora do sector. “Infraestruturas únicas, como a plataforma multiómica ou o demostrador Proof Lab, aceleran a innovación e reducen custos para as empresas. En conxunto, a rede multiplica o impacto: mellora a eficiencia, acelera a transferencia e reforza o posicionamento internacional do ecosistema español".

O impulso do CDTI Innovación

Un proxecto da envergadura de NeurOmics require unha colaboración estable e un respaldo sostido para facer posible o seu desenvolvemento. "O respaldo do CDTI, a través das axudas Cervera, foi determinante para abordar un proxecto desta envergadura, ao permitir impulsar investigación de alto nivel, reforzar capacidades tecnolóxicas e articular a colaboración entre centros de excelencia", afirma Héctor Barbarin.

 Análisis de cultivos celulares

Para CNTA, el programa va más allá del respaldo económico, ya que contribuye a consolidar un modelo de colaboración con impacto directo en la competitividad del sector: "las Redes de Excelencia Cervera consolidan un modelo estable de cooperación que fortalece el posicionamiento científico del ecosistema español en ámbitos emergentes como la nutrición personalizada".

Así mesmo, este modelo favorece que o coñecemento xerado chegue de forma efectiva ao tecido empresarial, especialmente ás pemes, impulsando o seu crecemento e a súa presenza nos mercados nacional e internacional.

Construír a alimentación do futuro

En los próximos años, la combinación de inteligencia artificial, nutrición personalizada y análisis multiómico marcará buena parte de la innovación alimentaria. Para CNTA, el reto consistirá en que ese conocimiento llegue cuanto antes a las empresas y, finalmente, al consumidor.

CNTA aspira a seguir desempeñando un papel de referencia nesa transición, actuando como ponte entre a investigación e a industria para acelerar a chegada ao mercado de novas solucións alimentarias. "En CNTA, queremos contribuír a que ese coñecemento se transforme en innovación real para as empresas e en solucións capaces de mellorar a saúde e a calidade de vida das persoas", conclúe.

CDTI Innovación

O Centro para o Desenvolvemento Tecnolóxico e a Innovación, CDTI E.P.E. é a axencia de innovación do Ministerio de Ciencia, Innovación e Universidades, cuxo obxectivo é a promoción da innovación tecnolóxica no ámbito empresarial. A misión do CDTI é conseguir que o tecido empresarial español xere e transforme o coñecemento científico-técnico en crecemento globalmente competitivo, sustentable e inclusivo. En 2025, no marco do Plan Estratéxico 2024-2027, o CDTI proporcionou 2.423 millóns de euros de apoio a empresas e startups españolas.

 
Máis información:

Oficina de Prensa
prensa@cdti.es
91-581.55.00

En Internet
Cerco web: www.cdti.es
En Linkedin: https://www.linkedin.com/company/29815
En X: https://x.com/CDTI_innovacion
En Youtube: https://www.youtube.com/user/cdtioficial

Este contido é copyright © 2026 CDTI,EPE. Está permitida a utilización e reprodución citando a fonte e a identidade dixital de CDTI (@CDTI_innovacion).