José A. Otero, Kanarietako hidrogeno berdeari buruzko IR Maxoinbertsioak proiektuaren zuzendari teknikoa: “CDTI Innovacion y los fondos FEDER funtsezkoa da energia berriztagarrietako proiektu berritzaileetarako”

IR Maxoinbertsiosen historia eboluzio estrategiko batena da, merkatu-aukerei zein etorkizuneko ikuspegiari erantzuten diena. Antzinako Trans Fuertcamiones SLU enpresan sortu zen, eta gaur egungo gizarteak bereganatu egin zuen enpresa hori. Orduan, Fuerteventuran ezartzeko interesa zuen petrolio-enpresa nazional bat konpainiarekin harremanetan jarri zen, irlan erregaiaren garraioa bermatzeko.

“Hasierako proposamen hark garraiolariarekiko erabateko menpekotasuna sortzen zuen eta, azkenean, petrolio-enpresak planteatu zigun bere frankiziatua irlan bihurtzea, zuzenean erregaia merkaturatzera bideratuz”, azaldu dute enpresatik. Aldaketa hori izan zen IR Maxoinversión SLUren sorreraren eragilea. Gaur egun zerbitzuguneak erabiltzen ditu, erregaien garraioa egiten du eta ontziratu gabe hornitzen du, upel-kamioiaren bidez.

Enpresaren bazkide bakarra IELG Holding SLU da, eta gaur egun 79 langile ditu —enpresaria bera barne—, bederatzi pertsona zerbitzu zentraletan eta bi profesionalek osatutako I+G+B saila. Espainian baino ez du jarduten, baina Kanarietan finkatu ondoren hasi da hedatzen penintsularantz. Garraio-enpresak, eraikuntza-enpresak eta garbitegi industrialak ditu bezero nagusi.

Baina konpainiaren benetako jauzi estrategikoa ez dago lurralde hedapenean, bere eredu energetikoaren eraldaketan baizik. “Gure helburua da trantsizio bat finkatzea, erregai fosilen merkaturatze esklusibotik erregai berriztagarrien ekoizpen eta merkaturatzerantz”, dio IR Maxoinbertsiosek.

Fuerteventura, hidrogeno berdearen laborategi erreala

IR Maxoinbertsioetarako, Fuerteventurak baldintza paregabeak ditu. “Uhartea teknologia hori inplementatzeko laborategi perfektua dela uste dugu”, dio Jose Ak. Otero, proiektuaren zuzendari teknikoa eta arduraduna. Barru-barruko lurralde bat da, eta bertan “espero den produkzio guztia merkaturatu eta hornitu daiteke hiru banaketa-punturekin soilik, eta nahikoa da irla osoaren azalera estaltzeko”.

Horri funtsezko faktore bat gehitzen zaio: klima. “Egunean, batez beste, 9 edo 10 eguzki ordu izaten ditugu, eta horri esker, hidrogenoa ekoizteko zentroari lotutako instalazio fotovoltaikoa energiaz hornitzen dugu”. Lurralde-eskalaren eta eguzki-baliabideen konbinazio horri esker, uhartea ingurune ezin hobea da eredu integral bat probatzeko.

Apustua ez da esperimentala zentzu teorikoan, guztiz operatiboa baizik. “Uharte-ingurune eduki batean egiten badugu, azkarrago eta tokiko mugikortasunean eragin zuzenarekin hedatu, doitu eta baliozkotu dezakegu eredu osoa”, azaldu du Oterok. IR Maxoinbertsiosek, gainera, egiturazko abantaila bat du abiapuntu: aurretiko esperientzia du energia-horniduran, eta zuzeneko harremana du azken bezeroarekin.

Enpresaren ustea argia da: “Hidrogeno berdea mugikortasunaren etorkizuna dela uste dugu, energia garbia eta gardena kontsumitzailearekin”.

Hidrogeno-ibilgailuak zerbitzatzeko egokitutako gasolindegia

Ekoizpena, banaketa eta merkaturatzea

Proiektuaren ezaugarri bereizgarrietako bat da hidrogenoaren balio-kate osoa hartzen duela: ekoizpena, biltegiratzea, garraioa eta hidrogeno-hornidura. “Balio nagusia hemen ekonomia zirkularra da. Hidrogenoaren ekoizpenetik merkaturatzera arteko proiektu bat dugu, prozesu honetan guztian ingurumenera inolako COtasarik isurtzen ez duena”, adierazi du Oterok.

Integrazio horrek kanpoko dependentziak murrizten ditu eta baldintza logistiko propioak dituen lurralde bateko horniduraren segurtasuna indartzen du. “Ez gaude beste enpresa batzuek teknologia horiek goiz hartzearen mende; proiektu oso bat erakuts dezakegu, beste enpresa batzuek funtzionatzen duen eredu bat dela ikus dezaten”.

Enpresa ez da zerotik abiatzen. Dagoeneko baditu garraio-flota propioa, salmenta-zentroak eta bezero-zorro finkatua. “Proiektua %100 osagarria da gure aurreko jarduerekin”, azpimarratu du. Jarraitutasun operatibo horrek erraztu egiten du hidrogenoa barne-hausturarik gabeko negozio-ildo berri gisa ezartzea.

Gainera, konpainiak esperientzia du autosufizientzia energetikoan; besteak beste, bateria eta hidrogeno-pila duen hidrolina-ontzi autosufizientea instalatu du, eta energia sortzeko sistema berriztagarriak ditu gasolina-zerbitzuguneen sarean.

Autosufizientzia energetikoa ezinbesteko baldintza

Ekoizpen-instalazioak energia erabat berriztagarriarekin funtzionatuko du, instalazio fotovoltaiko propio bati esker. Oteroren ustez, elementu hori ez da hautazkoa: “Autosufizientzia energetikorik gabe proiektu honek ez luke zentzurik”.

Diseinuak mailaz mailako eskalagarritasuna hartzen du kontuan. Hidrogeno-ekoizpena handitzen den heinean, eguzki-instalazioa dimentsionatu ahal izango da energia-eskaera handiagoa xurgatzeko. Hala, “zero emisio” ereduaren koherentziari eusten zaio, sortzen direnetik azken kontsumora arte.

“Kontsumitzailearekin jasangarritasun ikuspegi erreal eta gardena mantentzea ahalbidetzen digu”, kontatu du Oterok. Gainera, oinarri berriztagarriak erraztu egiten du kontzeptua beste lurralde batzuetan erreplikatzea, ahalmen fotovoltaikoa proiektuaren hazkundera egokituz.

Aurrera egin bitartean ikasi

Kanarietan hidrogeno berdea garatzeko, berariazko erronkak gainditu behar dira. Nagusia, Oteroren arabera, talentu kualifikatua bilatzea eta puntako teknologiak Fuerteventurara eramatea izan da. “Zailtasunak izan ditugu, batez ere, aduanetako zerbitzuetan, gai burokratikoengatik, teknologia berri horien inguruan ezjakintasun handia baitago”.

Legeriak ere ez du eboluzionatu beti berrikuntzaren erritmo berean. “Zenbait kasutan antzeman dugu hidrogenozko autoen diskriminazio burokratiko-fiskala beste eredu elektriko konbentzionalen aldean”.

Aitzindari gisa, eginkizun gehigarri bat hartu dute beren gain: administrazioarekiko solaskide teknikoena. “Proiektuan aurrera egiten ari gara, eta, aldi berean, tokiko eta autonomia-erkidegoetako erakundeei aholku ematen, ezagutza falta horri aurre egiteko”. Prozesu hori, konplexua izan arren, esperientzia oinarri bat sortzen laguntzen ari da, etorkizunean artxipelagoan ekimenak erraztuko dituena.

Hidrogeno jasangarria ekoizteko etorkizuneko zentroa

Dibertsifikazioa eta bidezko trantsizioa

Epe ertainera, biodiesela ekoiztea ere aurreikusten du proiektuak. IR Maxoinbertsioetarako, trantsizio energetikoak ez du baztertzailea izan behar. “Ez dugu inongo teknologiarik inposatu nahi, baizik eta Fuerteventurari eta bertako jendeari aukera jasangarri posible guztiak eskaini”.

Biodiesela planteatzen da elektrifikazioak edo hidrogenoak denbora gehiago behar duten sektoreetan bidezko trantsizioa erraztuko duen tresna osagarri gisa. Gainera, hidrogenoak erregai berriztagarri berriak gaitzeko palanka gisa jardun dezake.

Ikuspegi estrategiko hori berrikuntzarekiko konpromiso iraunkor baten barruan kokatzen da: enpresak bere fakturazioaren %1 inguru bideratzen du I+Gra, kopuru esanguratsua erregaien eremu tradizionaletik datorren enpresa batentzat.

Testuinguru horretan, erakundeen babesa erabakigarria izan da tamaina horretako proiektu bati eutsi ahal izateko. “Bultzada handia izan da banku-finantzaketa aurkitzea zaila den proiektu batekin jarraitu ahal izateko, erakundeek mesfidantzaz begiratzen baitiote berehalako itzulkinak ematen ez dituen edozein inbertsio finantzatzeari”, aitortu du Oterok.

Zuzendari teknikoarentzat, estrategikoa da CDTI Innovationen eta Europako FEDER funtsen laguntza: “Oso positibotzat jotzen dugu CDTIk garatutako jarduera, ezinbesteko laguntza baita Espainiako enpresek I+G+B osagai handia duten proiektuetan inbertitu ahal izateko, bereziki energia berriztagarrien arloan”.

Energia-autonomia Europaren lehentasun bihurtu den testuinguru geopolitikoan, bultzada mota horrek are garrantzi handiagoa hartzen du. “Energia berriztagarriak helburu estrategiko bihurtu dira, bai Espainiarentzat, bai Europar Batasun osoarentzat”, azpimarratu du.

Kanarietatik esporta daitekeen eredua

Tokiko inpaktuaz haratago, IR Maxoinbertsiosen helburua da bere proiektua erreferentzia izatea uharteetako beste lurralde batzuentzat. “Fuerteventuran hori egiteko gai bagara, horrek dakartzan konplikazio logistiko guztiekin, eredu izango gara beste lurralde batzuek hidrogenoa har dezaten”.

Gakoa da frogatzea eredu osoak —ekoizpen berriztagarria, integrazio logistikoa eta azken hornidura— baldintza errealetan funtzionatzen duela. Ikaskuntza tekniko, erregulatzaile eta operatibo metatua beste uharte batzuetarako gida praktiko bihur liteke.

Ekimen horren bidez, enpresak bere enpresa-nortasuna birdefinitzeaz gain, mugikortasun jasangarriaren ikuspegia proiektatzen du Kanarietatik, autosufizientzian, ekonomia zirkularrean eta balio-kate osoaren integrazioan oinarrituta. Hidrogeno berdea ez da negozio-ildo berri bat soilik: uhartea Europako uharteetan energia-berrikuntzaren erreferente bihurtzea helburu duen transformazio baten ardatza da. Aldaketa hori Kanarietan hidrogenoa modu jasangarrian ekoizteko proiektuan gauzatu da, Fuerteventura mugikortasun garbiaren erreferente bihurtu nahi duen ekimena.

CDTI Berrikuntza

Garapen Teknologiko eta Berrikuntzarako Zentroa, CDTI E.P.E. Zientzia, Berrikuntza eta Unibertsitate Ministerioaren berrikuntza-agentzia da, eta enpresa-eremuan berrikuntza teknologikoa sustatzea du helburu. CDTIren xedea da Espainiako enpresa-sareak ezagutza zientifiko-teknikoa sortzea eta eraldatzea, globalki lehiakorra, jasangarria eta inklusiboa izango den hazkundean. 2024an, plan estrategiko berri baten esparruan, CDTIk 2.300 milioi euro baino gehiagoko laguntza eman zien Espainiako enpresa eta startupei.

Informazio gehiago:

Prentsa
Bulegoa prentsa@cdti.es
91-581.55.00

Interneten
Webgunean: www.cdti.es
Linkedinen: https://www.linkedin.com/company/29815
Xen: https://twitter.com/CDTI_innovacion
Youtuben: https://www.youtube.com/user/CDTIoficial

Eduki hau copyright © 2026 CDTI,EPE da. CDTIren (@CDTI_innovacion) iturria eta nortasun digitala aipatuz erabil eta erreproduzi daiteke.