Héctor Barbarin, CNTAko zuzendari nagusia: “CDTI Innovationaren laguntzari esker, elikagaien belaunaldi berri baten garapena bizkortu dugu, osasun kognitiboa eta ongizate mentala hobetzeko”

Biztanleriaren zahartzea eta ongizate fisiko eta emozionalarekiko gero eta interes handiagoa elikadura ulertzeko modua aldatzen ari dira. Produktu seguruak eta kalitatezkoak bermatzeaz harago, osasunari laguntzeko eta gero eta premia espezifikoagoei erantzuteko gai diren elikagaiak garatzea bilatzen du ikerketak. Elikagai-sektorean berrikuntza-lerro berriak bultzatzen ari den erronka.

Egoera horretan, Elikagaien Teknologia eta Segurtasuneko Zentro Nazionalak (CNTA) lau hamarkada baino gehiago daramatza lanean ikerketa sektorearen benetako beharrekin lotzeko. Cervera NeurOmics Sarean parte hartzea urrats berri bat da norabide horretan. Proiektuak CNTA zentro teknologikoak biltzen ditu koordinatzaile gisa, AINIA, AZTI, Eurecat, ANFACO-CYTMA eta ASINCAR zentroekin batera, eta elikagaien berrikuntzaren egungo erronka handienetako bati heltzen dio: oroimena, arreta edo estresaren aurreko erantzuna bezalako funtzio kognitiboetan osagai eta elikagaien inpaktuari buruzko ebidentzia zientifiko sendoagoak sortzea, eta ezagutza hori industriarako irtenbide berritzaileetara transferitzea erraztea, abangoardiako teknologiak erabiliz.

Lau hamarkada baino gehiago elikagaien berrikuntza bultzatzen

CNTA 1981ean sortu zen Ebro Ibarreko kontserba-industriaren ekimenez, elikagai-enpresen garapen teknologikoari laguntzeko helburuarekin. Lau hamarkada baino gehiago igaro ondoren, zentroa erreferentzia nazional gisa finkatu da berrikuntzan, ikerketan eta elikagaien segurtasunean, eta bere horretan eutsi dio "elikaduraren etorkizuna eraldatzeko" misioari.

Ordutik, eraldaketa sakona izan du sektoreak. Elikagaien kalitatearekin eta segurtasunarekin lotutako erronka tradizionalei jasangarritasunarekin, digitalizazioarekin eta gero eta zorrotzagoa den kontsumitzaileari erantzuteko gai diren produktuen garapenarekin lotutako beste batzuk gehitu zaizkie. "Hamarkada hauetan industria produkzioan eta segurtasunean zentratzetik jasangarritasuna, osasuna eta desberdintzea ardatz estrategiko gisa integratzera pasatu da", azaldu du Hector Barbarin CNTAko zuzendari nagusiak.

NeurOmics: doitasunezko nutrizio baterantz aurrera egitea

Elikagaien industriak gero eta ebidentzia zientifiko gehiago behar du bere produktuak bereizteko eta osasun- eta ongizate-eskaera gero eta handiagoei erantzuteko. Testuinguru horretan, aurrerapen zientifikoak merkatura irits daitezkeen irtenbide bihurtzea da oraindik ere erronka handienetako bat, eta sare hori erronka horri erantzuteko sortu da: "NeurOmics-en helburua da ikerketa zientifikoaren eta aplikazio industrialaren arteko arrakala murriztea, enpresei tresnak emanez elikadura-irtenbide berritzaileak garatzeko, ziurgabetasun txikiagoarekin eta erregulazio-baldintzekin bat datozenak".

Laborategiko lana CNTAn, doitasunezko nutrizioa garatzeko

Hori lortzeko, proiektua teknologia omiko deiturikoetan oinarritzen da. Teknologia horiek aldi berean milaka aldagai biologiko aztertzeko gai dira, organismoak elikadura-konposatu jakin batzuei nola erantzuten dien ulertzeko. "Teknologia omiko aurreratuak, doitasunezko nutrizioa eta adimen artifiziala konbinatzen ditu, elikadura-konposatu jakin batzuek zenbait funtziotan duten eraginari buruzko ebidentzia zientifiko sendoa sortzeko, hala nola oroimenean, erresilientzian edo estresaren aurreko erantzunean", zehaztu du Héctor Barbarinek.

Hala ere, ezagutza zientifikoa sortzea prozesuaren zati bat baino ez da. Benetako erronka da emaitza horiek elikagai-industriarako aplikazio erabilgarri bihurtzea, erregulazio-eskakizunak betetzeko. "Horrek esan nahi du datu konplexuen bolumen handiak integratu behar direla, azterketa aurrekliniko eta klinikoen bidez emaitzak baliozkotu behar direla, eta ebidentzia nahikoa sortu behar dela EFSA (Elikagaien Segurtasuneko Europako Agintaritza) bezalako erakundeen araberako osasun-alegazioei eusteko", gaineratu du.

Organismo bakoitzak nola erantzuten duen ulertzea

NeurOmics-ek jorratzen duen beste erronka bat da ulertzea zergatik organismo bakoitzak modu ezberdinean erantzuten duen elikagai beraren aurrean, nutrizio benetan pertsonalizatu baterantz aurrera egiteko ezinbesteko pausoa. "Testuinguru horretan, NeurOmics-ek eredu prediktiboak eta doitasunezko nutrizio-hurbilketak sartzen ditu, erantzun horiei aurrea hartzea helburu dutenak, irtenbide pertsonalizatu, eraginkor eta seguruagoetarantz aurrera eginez", azaldu du Héctor Barbarin-ek.

Ezagutza horri esker, funtzio kognitiboak hobetzeko, ongizate emozionala bultzatzeko edo zahartze osasuntsuago bat sustatzeko osagai, osagarri eta elikagai funtzionalak garatu ahal izango dira, enpresei behar zehatzetara egokitutako produktuak diseinatzeko tresna berriak eskainiz.

Zientzia berrikuntza bihurtzea

CNTArentzat, ikerketa-proiektu baten balioa ez datza sortzen duen ezagutzan soilik, baizik eta enpresa-berrikuntza bihurtzeko duen gaitasunean. Hori dela eta, transferentzia teknologikoa NeurOmics-en parte da proiektuaren lehen faseetatik, eta enpresak inplikatzen ditu bai emaitzak baliozkotzeko, bai soluzioak garatzeko.

"CNTAk transferentzia-ikuspegi batekin lan egiten du proiektuen hasieratik, enpresak tartean sartuz, ingurune errealetan emaitzak baliozkotuz eta aplikazio industrialerako irtenbide argiak garatuz. Helburua ezagutza balio ekonomiko eta soziala sortuko duten produktu, prozesu eta negozio-eredu bihurtzea da", nabarmendu du zuzendariak.

Helburu horrekin, Sareak NeurOmics Proof Lab erakusle integratua garatuko du. Horri esker, modu koordinatuan baliozkotu ahal izango dira prozesuaren etapa guztiak, osagai berrien identifikaziotik hasi eta haien ebaluazio klinikora eta kontsumitzailearen pertzepziora arte. "Ikuspegi horrek ziurgabetasuna murriztuko du, baliabideak optimizatuko ditu eta ebidentzia zientifiko sendoa duten produktuen garapena azkartuko du", gaineratu du.

Berrikuntza bultzatzeko bikaintasun-sarea

Sareak Espainiako gaitasun zientifiko-teknologiko nagusietako batzuk biltzen ditu elikaduran, nutrizioan, biologia molekularrean, datuen analisian eta adimen artifizialean. 6 zentro teknologikok osatzen dute: CNTA (Sarearen koordinatzailea), AINIA, AZTI, Eurecat, ANFACO-CYTMA eta ASINCAR. Erakunde horiek jakintzak konbinatzen dituzte nutrizioan, mikrobiotan, biologia molekularrean, adimen artifizialean eta datuen analisi aurreratuan, ikerketaren balio-kate osoa estaltzeko, laborategitik industriaraino.

Lankidetza horri esker, halaber, azpiegitura zientifiko partekatuak garatuko dira, sektorearen berrikuntza-gaitasuna indartuko dutenak. “Azpiegitura paregabeak, hala nola plataforma multiomikoa edo Proof Lab erakuslea, berrikuntza azkartzen dute eta enpresentzat kostuak murrizten dituzte. Oro har, sareak inpaktua biderkatzen du: eraginkortasuna hobetzen du, transferentzia azkartzen du eta Espainiako ekosistemaren nazioarteko posizionamendua indartzen du".

CDTI Berrikuntzaren sustapena

NeurOmics-en tamainako proiektu batek lankidetza egonkorra eta babes iraunkorra behar ditu bere garapena posible egiteko. "CDTIren babesa, Cervera laguntzen bidez, erabakigarria izan da tamaina honetako proiektu bati ekiteko, goi-mailako ikerketa bultzatzea, gaitasun teknologikoak indartzea eta bikaintasun-zentroen arteko lankidetza artikulatzea ahalbidetu duelako", dio Hector Barbarinek.

 Zelula-hazkuntzen analisia

CNTArentzat, programa babes ekonomikotik haratago doa, sektorearen lehiakortasunean eragin zuzena izango duen lankidetza-eredu bat sendotzen laguntzen baitu: "Cervera Bikaintasun Sareek lankidetza-eredu egonkor bat finkatzen dute, eta horrek Espainiako ekosistemaren posizionamendu zientifikoa indartzen du indarra hartzen ari diren eremuetan; adibidez, nutrizio pertsonalizatuan".

Era berean, sortutako ezagutza modu eraginkorrean enpresa-sarera iristea bultzatzen du eredu horrek, bereziki ETE-etara, haien hazkundea eta merkatu nazionalean eta nazioartekoetan duten presentzia bultzatuz.

Etorkizuneko elikadura eraikitzea

Datozen urteetan, adimen artifizialaren, nutrizio pertsonalizatuaren eta analisi multiomikoaren konbinazioak markatuko du elikagaien berrikuntzaren zati handi bat. CNTArentzat, erronka izango da ezagutza hori lehenbailehen iristea enpresetara eta, azkenik, kontsumitzaileengana.

CNTAk erreferentzia izaten jarraitu nahi du trantsizio horretan, ikerketaren eta industriaren arteko zubi-lana eginez, elikagai-soluzio berrien merkaturatzea bizkortzeko. "CNTAn, ezagutza hori enpresentzako berrikuntza erreal eta pertsonen osasuna eta bizi-kalitatea hobetzeko soluzio bilaka dadin lagundu nahi dugu", amaitu du.

CDTI Berrikuntza

Garapen Teknologiko eta Berrikuntzarako Zentroa, CDTI E.P.E. Zientzia, Berrikuntza eta Unibertsitate Ministerioaren berrikuntza-agentzia da, eta enpresa-eremuan berrikuntza teknologikoa sustatzea du helburu. CDTIren xedea da Espainiako enpresa-sareak ezagutza zientifiko-teknikoa sortzea eta eraldatzea, globalki lehiakorra, jasangarria eta inklusiboa izango den hazkundean. 2025ean, 2024-2027 Plan Estrategikoaren esparruan, CDTIk 2.423 milioi euroko laguntza eman zien Espainiako enpresa eta startupei.

 
Informazio gehiago:

Prentsa
Bulegoa prentsa@cdti.es
91-581.55.00

Interneten
Webgunean: www.cdti.es
Linkedinen: https://www.linkedin.com/company/29815
Xen: https://x.com/CDTI_innovacion
Youtuben: https://www.youtube.com/user/CDTIoficial

Eduki hau copyright © 2026 CDTI,EPE da. CDTIren (@CDTI_innovacion) iturria eta nortasun digitala aipatuz erabil eta erreproduzi daiteke.