Manuel González de la Rosa, fundador de INSOFT: “O financiamento do CDTI Innovación e os fondos FEDER permitiu impulsar unha solución a baixo custo para o diagnóstico precoz do glaucoma”

Desde a súa creación en 1990, *Instrumentalización e Oftalmología mantivo unha traxectoria singular dentro do ecosistema español de tecnoloxía sanitaria. A empresa naceu cun obxectivo moi concreto: trasladar ao ámbito industrial a intensa actividade investigadora que o profesor Manuel González de la Rosa, catedrático de Oftalmoloxía, viña desenvolvendo desde facía anos no campo da exploración ocular. “*INSOFT creouse para *vehicular cara á industria desenvolvementos que, naquel momento, non tiñan unha orientación comercial clara”, explica o seu fundador, que traballara en instrumentos como perímetros automáticos ou *espectrofotómetros oculares cando aínda eran ferramentas estritamente académicas.*p> Ese orixe marcou de forma decisiva a identidade da compañía. Desde o principio, o propósito foi transformar coñecemento científico avanzado en produtos de diagnóstico *oftalmológico útiles na práctica clínica real, cun foco especial no campo visual, o nervio óptico e, máis adiante, no *glaucoma. Hoxe, máis de tres décadas despois, *INSOFT segue sendo unha peme de base tecnolóxica moi especializada, integrada por cinco persoas —catro delas dedicadas a I+D— e cunha estrutura accionarial familiar.*p> Ao longo da súa historia, a empresa estivo detrás dalgúns dos desenvolvementos máis relevantes en *perimetría *oftalmológica a escala internacional. “Durante moitos anos o noso traballo consistiu en deseñar estratexias e hardware*em> de *perimetría que hoxe forman parte do estándar clínico”, sinala González de la Rosa.*p> &*nbsp;*p> Intelixencia artificial aplicada ao *glaucoma*strong>*h4> Ese bagaxe tecnolóxica desemboca, nos últimos anos, no desenvolvemento do seu produto máis emblemático: Laguna ONhE. Trátase dunha aplicación capaz de estimar a distribución de hemoglobina no nervio óptico a partir de *retinografías en cor, combinando técnicas de *colorimetría con *deep *learning *em>(aprendizaxe profunda). El sistema, que se ofrece como un servizo *SaaS B2B e utilízase para o *cribado e seguimento do *glaucoma vía Internet, conta con patentes nos Estados Unidos, Europa e Xapón, marcado CE e implantación clínica. “É o único produto comercial no mundo que analiza o *glaucoma desde a *perfusión do nervio óptico”, subliña o seu fundador.*p> Actualmente, aínda que Europa é un dos principais mercados onde opera a tecnoloxía, tanto en ópticas como en hospitais&*nbsp;e redes de *retinopatía *diabética, *INSOFT non comercializa directamente nin no mercado nacional nin no internacional. O seu modelo baséase en acordos con socios estratéxicos, especialmente a compañía danesa *RetinaLyze, que integra Laguna ONhE nas súas plataformas de telemedicina e distribúea en Europa, incluída España. Desde o punto de vista de facturación, o 100% das vendas procede de exportacións, cunha presenza destacada en países como Dinamarca, Suíza, Alemaña e España, e unha expansión activa cara a Reino Unido, Brasil e Canadá, ademais de mercados emerxentes como Chinesa e *Suráfrica.*p> &*nbsp;*p> Un salto cualitativo no diagnóstico&*nbsp;*strong>*h4> En este contexto de consolidación internacional enmárcase o proxecto “Obtención de información *tridimensional en imaxes *2D de nervio óptico e asociación con *perimetría”, unha iniciativa que representa un salto cualitativo na proposta tecnolóxica da compañía. A iniciativa parte dunha necesidade clínica moi concreta. “El nervio óptico é a vía pola que a información visual chega ao cerebro e no *glaucoma os *axones nerviosos dánanse progresivamente, reducíndose tanto o volume de tecido como a cantidade de sangue que #o alimenta”, explica González de la Rosa. Ata agora, os instrumentos capaces de estudar a forma e a *vascularización do nervio óptico eran custosos e de interpretación subxectiva, o que limitaba o seu uso xeneralizado.*p> El obxectivo do proxecto foi precisamente superar esas barreiras, proporcionando “un método simple, automático, obxectivo e económico para obter información morfolóxica e vascular do nervio óptico, sen necesidade de persoal altamente cualificado”. Ata a finalización desta iniciativa, Laguna ONhE ofrecía información *bidimensional sobre a distribución do sangue no nervio óptico a partir de imaxes fotográficas en cor. Os resultados do proxecto permiten agora engadir estimacións *tridimensionales de forma e volume do tecido nervioso, obtidas a partir desas mesmas imaxes *2D.*p> Desde o punto de vista clínico, o avance é especialmente relevante para optometristas e *oftalmólogos. “O diagnóstico precoz do *glaucoma necesita información funcional, morfolóxica e vascular”, lembra o fundador de *INSOFT. O proxecto enriquece a información de *perfusión con estimacións morfolóxicas e, ademais, asocia estas características estruturais á análise funcional do campo visual. En concreto, intégranse os defectos *campimétricos cos datos de *perfusión e morfoloxía para xerar un índice único que engloba os tres alicerces fundamentais do estudo do *glaucoma.*p>

A este enfoque integral se suma otro elemento clave: la detección de la progresión de la enfermedad a lo largo del tiempo. “Hemos desarrollado un índice que permite identificar progresión significativa incluso dentro de rangos de normalidad estadística”, explica González de la Rosa. La capacidad de detectar cambios sutiles resulta esencial para anticiparse al daño irreversible que provoca el glaucoma cuando el diagnóstico se retrasa.

No plano tecnolóxico, o proxecto apóiase en hipóteses científicas xurdidas do traballo previo da empresa. Unha delas expuña que o volume do tecido do nervio óptico debía estar relacionado coa cantidade de sangue que #o nutre. Esta hipótese verificouse comparando a morfoloxía obtida mediante *Tomografía de Coherencia Óptica (*OCT), unha tecnoloxía sofisticada e custosa, coas estimacións de densidade de hemoglobina obtidas a partir de imaxes fotográficas convencionais. “Esa correlación permitiunos reconstruír información *tridimensional do nervio óptico a partir de datos *bidimensionales”, resume.*p> *p> Imaxe do modelo da tecnoloxía *RetinaLyze*em>*p> &*nbsp;*h4> Aprendizajes e outras posibles aplicacións*strong>*h4> O proxecto tamén capitaliza as aprendizaxes derivadas da comercialización e o uso real de Laguna ONhE. No pasado, *INSOFT accedera ao mercado a través de grandes empresas internacionais, cedendo boa parte do coñecemento asociado aos seus desenvolvementos. “Os métodos actuais de análises por Internet permitíronnos chegar a acordos mantendo a maior parte do coñecemento crítico”, sinala González de la Rosa. No modelo actual, as imaxes envíanse aos servidores de *INSOFT, onde se realiza a análise e os resultados devólvense ao usuario, o que permite protexer a propiedade intelectual mesmo nas novas funcionalidades incorporadas grazas a este proxecto.*p> Las posibilidades de aplicación van máis aló do *glaucoma. Algúns grupos de investigación independentes xa utilizaron a ferramenta para estudar enfermidades *neurodegenerativas que afectan aos *axones do nervio óptico, como o párkinson ou o alzhéimer, e prevese a súa utilidade noutras *neuritis ópticas, como as asociadas á esclerose múltiple. “*Prestigiar o procedemento nunha enfermidade de tan alta incidencia como o *glaucoma facilitará que outros investigadores se interesen pola súa aplicación nestes procesos”, apunta.*p> Otro dos trazos diferenciais da solución é a súa accesibilidade. O software non require *instrumentación complexa nin coñecementos avanzados: basta con obter unha boa imaxe fotográfica do nervio óptico, algo posible mesmo con cámaras manuais alimentadas por baterías en contornas con recursos limitados. “Só necesítase unha conexión a Internet e a interpretación automática realízase en segundos”, destaca González de la Rosa.*p> &*nbsp;*p> Apoyo público para a innovación sanitaria*strong>*h4> O desenvolvemento deste proxecto foi posible grazas ao respaldo de axudas públicas cofinanciadas polo C*DTI Innovación e fondos europeos FEDER, un apoio que, segundo o fundador de *INSOFT, tivo un impacto decisivo. “O financiamento público competitiva permítenos abordar desenvolvementos de alto risco tecnolóxico que non poderiamos asumir só con fondos propios”, afirma. Estas axudas fixeron posible reforzar o equipo, aumentar a dedicación do especialista en *machine *learning*em>, mellorar a supervisión clínica, actualizar equipamento con estacións de traballo de alto rendemento e financiar colaboracións hospitalarias e procesos *regulatorios como o novo marcado CE, todo iso sen *descapitalizar a actividade comercial.*p> Más alá do impacto directo na empresa, González de la Rosa subliña o efecto sistémico deste tipo de financiamento: “permitiu transformar unha tecnoloxía académica nun produto sanitario real que mellora o *cribado e seguimento do *glaucoma a baixo custo, optimizando recursos nos sistemas de saúde e evitando derivacións innecesarias. “Programas como estes facilitan que pemes tecnolóxicas españolas manteñan propiedade intelectual avanzada, xeren emprego cualificado, se *internacionalicen e acheguen solucións de alto impacto en saúde pública”, resume.*p> De face ao futuro inmediato, os avances do proxecto incorporaranse á versión comercial de Laguna ONhE en xaneiro de 2026. *INSOFT confía en que estas melloras aceleren a entrada en novos mercados actualmente en avaliación, como Canadá, Turquía ou Reino Unido, e aumenten o interese de novos grupos de investigación. “Ese uso en estudos independentes contribuirá ao seu prestixio e difusión”, conclúe González de la Rosa, convencido de que a combinación de innovación tecnolóxica, validación clínica e apoio público pode marcar a diferenza na prevención dunha das principais causas de cegueira evitable no mundo.*p> &*nbsp;*p> C*DTI Innovación*strong>*h4>

El Centro para el Desarrollo Tecnológico y la Innovación, CDTI E.P.E. es la agencia de innovación del Ministerio de Ciencia, Innovación y Universidades, cuyo objetivo es la promoción de la innovación tecnológica en el ámbito empresarial. La misión del CDTI es conseguir que el tejido empresarial español genere y transforme el conocimiento científico-técnico en crecimiento globalmente competitivo, sostenible e inclusivo. En 2024, en el marco de un nuevo plan estratégico, el CDTI proporcionó más de 2.300 millones de euros de apoyo a empresas y startups españolas.

&*nbsp;*h4> Máis información:*strong>*h4> Oficina de Prensa prensa@cdti.es 91-581.55.00*p> En Internet Sitio web:&*nbsp;www.cdti.es En Linkedin:&*nbsp;https://www.linkedin.com/company/29815 En X:&*nbsp;https://twitter.*com/C*DTI_*innovacion En Youtube:&*nbsp;https://www.youtube.com/user/cdtioficial*p>

Este contenido es copyright © 2025 CDTI,EPE. Está permitida la utilización y reproducción citando la fuente y la identidad digital de CDTI (@CDTI_innovacion).